Ψητοπωλείον “Κουμπές” / Καρυωτάκης Νίκος

Πέτρινοι μεγάλοι θολωτοί με αγκωνάρια καμωμένοι
από καλφάδες της τότε εποχής επιδέξια σφηνωμένοι,
να δείχνουν στους διαβάτες 
ότι κείτονται αριστοκράτες,
ο φεουδάρχης στον έναν και ο στρατηγός στον άλλο
από χρόνια ανενόχλητοι στην γη βαθιά χωμένοι.

Χατζή Οσμάν Πασά οπλαρχηγέ δάμασες τρομοκράτες
Οθωμανέ πλούσιε Χαμίτ Βεαζηδέ με τους υποτελείς,
τα μαυσωλεία σας άλλαξαν χρήση και με φλογάτες
θράκες από την αιώνια νάρκη σας, γεύματα περιωπής
προσφέρονται στους πεινασμένους· 
κανείς δεν θυμάται τους ξεχασμένους·
περνάνε και λένε παράξενο τρουλωτό κτίριο και τους ανοίγει η όρεξη
ποια ιστορία, ποιοι άνθρωποι, με το κρέας σβήνεται του φαγητού η έξη.

Αυτή είναι η πλούσια διαδρομή από τους νεκρικούς κουμπέδες
τότε διάβαιναν σταματούσαν, με σέβας απεύθυναν αμανέδες
τώρα γυρνάνε ξαποσταίνουν, χορτασμένοι ως σκασμού, στους καναπέδες.

Γυμναστήριον / Καρυωτάκης Νίκος

Στο γυμναστήριο το συνοικιακό
από όταν ήμασταν μικροί, σ' αυτό
γυμνάζαμε τα σώματα με θέρμη
μη γνωρίζοντας τα εφήμερα, οι παντέρμοι·
ερχόμασταν και δίναμε τις ανάσες μέχρι τέλους
και με τα βάρη τα τεχνητά θέταμε μόνοι μας σκοπέλους.

Ο τοίχος του ξεφτισμένος με πεσμένο από καιρό το σοβά
κοιτούσαμε λαγγεμένοι τα σώματα σαν από καμβά·
στο πέρασμα οι γυμναζόμενοι άφηναν μυρωδιές
από την κούραση της μέρας -όχι όμως και ευωδιές-.

Το βράδυ το βαθύ, πνιχτό γέμιζε από αρουραίους
το πρωί όμως εκεί οι γυμναζόμενοι τους ραχιαίους
εξασκούσαν και με μικρά διαλείμματα ξεφυσούσαν·
στα πόδια, στα χέρια, στη ράχη και στο στήθος έγκειται το κλέος
που στην έξοδο από τον γωνιακό καθρέπτη κοιτούσανε με δέος·
αφού άλλωστε αυτό έχει σημασία, πως είσαι, πως φαίνεσαι,
να είσαι ποθητός στο τώρα γιατί δεν είναι μακριά η καληώρα.

Στην αβεβαιότητα του αύριο δεν μπορεί να υπολογίζει
ούτε η ειμαρμένη που μειδιώντας θα σε μακαρίζει.
Λάθεψε, μέθυσε στο σθένος και στην στιγμιαία ρώμη
και νόμισε ότι μπορούσε τη ζωή να χαλκέψει στο αμόνι.

Λησμονημένοι Βασιλείς / Καρυωτάκης Νίκος

Λησμονημένοι Βασιλείς, ουδέποτε καν πεθαμένοι,
ζείτε βασιλεύετε στης ξεχασιάς τα μέρη, πεπερασμένοι
από την πικρή Ιστορία που σας παρέκαμψε για πολλούς,
μηδέποτε όμως για τους παράξενους αυτούς
που για σας ξαγρυπνούν στις βιβλιοθήκες
με τις γεμάτες κίτρινα συγγράμματα προθήκες
για τις ασήμαντες ζωές σας τα δήθεν μεγαλεία ν' ακούσουν
αδιάφοροι για τη θέση και το βάθρο που σας εδώθη,
άλλωστε για τους αφανείς ήρωες το ενδιαφέρον αναζωπυρώθη.

Άτυχοι εσείς δεν ευνοηθήκατε από τους καιρούς,
άλλους εξυψώνoυν, άλλους καταβαραθρώνουν χαλεπούς,
η αξία σας όπως θ' άρμοζε δεν εκτιμήθη
μπήκατε πανηγυρικά στη ρημαδιασμένη λήθη,
ο βασιλιάς είναι ρήγας και διαφεντεύει το λαό
ιστορία άγεσαι και φέρεσαι μην επεμβαίνεις σ' αυτό.

Θερινός Κόλπος / Καρυωτάκης Νίκος

Τελικά αυτός ο κόλπος είναι 
πολύ όμορφος το καλοκαίρι· 
απάνεμος, μικρός με 
περιορισμένο κόσμο, θα 'λεγες ότι 
αποφάσισε μόνος του τη θέση του 
και την επέβαλε στον κάβο. Η θάλασσά
του συνήθως γαληνεμένη και μπλαβιά
ενίοτε αφρίζουσα στον μαΐστρο. Τότε ο 
φλοίσβος της είναι παραδόξως αρμονικός. 
Οι γλάροι φτερουγίζουν ψηλά σε κυκλικές τροχιές 
συνωμοτικά απομακρυνόμενοι από σένα.
Στην άκρη του κόλπου διακρίνεται το χωμάτινο 
δρομάκι σάμπως αυλάκι στη ράχη της 
πέτρας που σε οδηγεί  στην τοξωτή βαθιά 
σπηλιά στο βράχο με την περίσσια υγρασία.  
Στο τέλος του αυλακιού  δεσπόζει η συκιά 
μεσόκοπη και ηλιοκαμένη που όμως 
εξανθρωπίζει τον παστό βράχο και βοηθά 
τους συνεννοημένους ώστε από την παραλία 
να μην τους βλέπουν αλλά αυτοί να μπορούν 
να δουν τι συμβαίνει στην αμμουδιά έχοντας 
εικόνα την εικόνα καλειδοσκοπίου. 
Είναι ένα  ρομαντικό  καταφύγιο για ερωτευμένους 
αλλά  και για τους  απογοητευμένους οι οποίοι 
μπορούν  ελεύθερα  να αναπολούν· ακόμα ακόμα 
και για τους ονειροπαρμένους που το όνειρο ανοίγει τα 
φτερά του και τους τυλίγει μέχρι να ξυπνήσουν 
και να  ξαναπογοητευτούν καταϊδρωμένοι.

Ταγματάρχης Δουράτσος / Καρυωτάκης Νίκος

Ω! ηρωικέ από την μοίρα επιλεγμένε Ταγματάρχη

άραγε ήξερες τι η τύχη για σένα επιφύλασσε

τα τείχη του οχυρού με την αντρεία σου διαφύλασσε

με την έμπνευση του αρχαίου πρόγονού σου, ισόθεου, στρατάρχη.

Μπρος στο αξιοζήλευτο από τους Μυρμιδόνες  θάρρος

και τους πιστούς σε εσένα, άλλης εποχής, στρατιώτες

φέρθηκες σαν αυτοκρατορικός κατάφρακτος με ιππότες·

τελώντας για θνητούς και αθάνατους ανδρείας φάρος.

Όρισες στους εχθρούς της πατρίδος το σθένος,

στη περήφανη αυτή γη μαθήματα πυγμής δίδονται

“τα οχυρά καταλαμβάνονται, δεν παραδίδονται”·

ούτε στιγμή δεν λύγιζες τ' ανάστημά σου αφημένος.

Όμορφη μέρα / Καρυωτάκης Νίκος

Όμορφη και γλυκιά σαν σάρκα μήλου η μέρα

παράξενο για μια εναρκτήρια Δευτέρα,

πήρα αίσθηση δροσερή από το πρωί,

εικόνες εναλλάσσονταν σε ελεγχόμενη ροή.

Να ειπώ πως δεν ζητώ πολλά, ο ήλιος φτάνει

κάθε πρωί την θέση του εκεί ψηλά να λαμβάνει,

να ντύνει τα πράγματα με τη χρυσή του λάμψη

τα μη και τα δεν της νύχτας να προσπαθεί να κάμψει.

Τα σύννεφα παχιά και αφράτα σαν μαρέγκες

κομιστές χαρμόσυνων αγγελιών όπως οι έγκυες

ξεπροβοδίζουν το μπλάβο της απεραντοσύνης

της νηνεμίας του ουρανού και της αγαθοσύνης.

Στο δρόμο μου άνθη εποχής και αγιοκλήμα

όλα αυτά τα όμορφα στο περιποιημένο κτήμα,

στέκω για λίγο αλλά κάθε άνθος αλλού με ταξιδεύει

στο ταξίδι εκείνο που θές αλλά ξέρεις σε παιδεύει.

Η εμπερίστατη θάλασσα μαβιά και εντυπωσιακή

σε μεθάει βαθιά, κατάνυξη αρχαία, διονυσιακή

με τη φούρια της λαξεύει τους φοβισμένους βράχους

τους δίνει τη μορφή που θέλει-τους έχει συμμάχους.

Η επιστροφή δεν είναι επιθυμητή αλλά επιβεβλημένη

με τα ίδια πράσινα ρούχα της νοσταλγίας ενδεδυμένη,

από το κρύσταλλο το σύθαμπο κοιτάς τα αυτοκίνητα

που καρέ καρέ αντίκρυ σου περνάς με μάτια ακίνητα..

Τ' απλά / Νίκος Καρυωτάκης

Στο κυνήγι της ύλης και της τρυφηλότητας

λησμονήθηκε μια ζωή απλότητας,

η φιλία, ο ήλιος, η θάλασσα καμία αίσθηση

πλέον δεν προκαλεί· παρά μόνο η ψευδαίσθηση

να τα ελέγχουμε όλα, αλλά κι αυτό προσώρας,

η ειμαρμένη τα βλέπει και γελά απ' ώρας.

Στα λίγα να αρκούμαστε και να ευτυχούμε

στον κόσμο αυτό ήρθαμε για λίγο ν' αγαπηθούμε·

τρέξε μην χάνεις χρόνο από τον σκοπό

που έχεις ταχθεί φανατικά πιστός σ' αυτό.

Είμαστε μόνο χώμα, στιγμές και συναισθήματα

στο μυαλό τίποτα άλλο από έγχρωμα αναθυμήματα,

σε μια τσάντα άπαντα τα υπάρχοντά σου και απ' όλα γδύσου

δεν πρόκειται με χρυσοποίκιλτα να μπεις στου Παραδείσου..

ΣΑΛΑΔΙΝΟΣ / Καρυωτάκης Νίκος

Κούρδε Σουλτάνε ήσουν ευγενικός και ευσεβής

ασύνηθες για Βασιλιά της δικής σου εποχής.

Η φήμη σου, η χάρη σου, γνωστή και κραταιή

αντιλαλούσε και μέχρι την ήπειρο τη γηραιή.

`

Τον γεννήτορά σου με βαθμό απλού φρουράρχου

ξεπέρασες και ανελίχθηκες στου ανίκητου πολεμάρχου·

από μικρός στις μάχες μαζί με τους αχθοφόρους

φόβος και τρόμος έγινες για τους σταυροφόρους.

`

Πάντα ελεήμονας για τους αιτούντες χείρα βοηθείας

όχι όμως και για σένα Ρεϊνάλδε της Αντιοχείας.

Την Ιερή την Πόλη δεν κατάφεραν να κρατήσουν οι υπερασπιστές

ευγενικέ και ευσεβή, στους δικούς σου την παρέδωσαν υπασπιστές.