Της Ελλάδας η ελιά

  Γιάννης Τζανής


Τον σίτον, τον οίνον και το έλαιον
Ευλόγησες, Κύριε,
Και της Ελλάδας την ελιά
Που γέμισε τους λόγγους,
Σκαρφάλωσε σε ράχες και πλαγιές,
Γαντζώθηκε λάβαρο αγέρωχο
Επάνω στους σκληρούς,
αδούλωτους μαυροντυμένους βράχους
Και πεντακόσια χρόνια σκοτεινά
Στάλαζε της υπομονής το έλεος
Κράτησε αναμμένο το καντήλι της ψυχής,
Ζέστανε την ελπίδα της Ανάστασης...

Τον σίτον, τον οίνον και το έλαιον
Ελλάδα, το φτωχό σον το ψωμί,
Κουράγιο επιούσιο,
Τον οίνο της μεταλαβιάς,
Αναίμακτη μετάγγιση της πίστης,
Το λάδι στις καθημερνές πληγές
Και την πικρή ελιά
Στην πείνα, στην ανάγκη
Στους ισχνούς ατέλειωτους αιώνες...

Κύριε ευλόγησε ξανά
Τη χρυσοπράσινη ελπίδα στις απότομες πλαγιές
Στους κουρασμένους βράχους,
στα υπομονετικά βουνά
Ζεστό μανδύα σε καιρούς δοκιμασίας...

η ελιά

 π. Ἰωὴλ Κωνστάνταρος

 

Τὸ πόσο ἀξίζει ἡ ἐλιά, τ' ὁμολογεῖ ἡ ζωή μας.

Ἀνάγκη γιὰ τὸ σῶμα μας, μὰ καὶ γιὰ τὴν ψυχή μας.

Αὐτῆς τοὺς ὥριμους καρπούς, θὰ πᾶμε στὸ λιοτρίβι,

Νὰ νοστιμίσει τὸ φαγί, νὰ λάμψει τὸ καντήλι.

Ἐλιά, πόσο τιμήθηκες ἀπὸ Ἕλληνες προγόνους!

“Γλαυκῆς θεάς” τὸ σύμβολο καὶ Γαληνὸς στοὺς πόνους!

Ἡ στάση σου ἡ ταπεινή, πόσα δὲ μᾶς θυμίζει;

Τὸν Κύριο προσευχόμενο, κι αὐτὸ μᾶς συγκλονίζει.

Κατόπιν τὴν ὑπομονή, μὰ καὶ τὴν ἡσυχία,

σεμνὴ κι ἀτάραχη ζωή, χαρὰ καὶ ἐργασία.

Πόσο κι ἐμεῖς, ἀξίζει, ναί, νὰ σκύψουμε μπροστά της,

νὰ λάβουμε ὠφέλεια ἀπ' τὸ παράδειγμά της!

Κι ἀκόμα στὸ Εὐχέλαιον, ποὺ ἔχει ἡ Ἐκκλησία,

μὲ λάδι ἡ Χάρις τοῦ Θεοῦ προσφέρει θεραπεία.

Ὅταν στὸ φῶς τοῦ φεγγαριοῦ, τὸ φύλλο ἀσημίζει,

τότε ὁ νοῦς στοχάζεται τοῦ πνεύματος τὴ ζήση.

Δὲν ἐπιτρέπετ' ἀδελφοί, τὰ πλούτη νὰ ποθοῦμε,

λίγο λαδάκι στὸ ψωμί... ζωὴ ἁπλὴ νὰ ζοῦμε.

Ἐλιά, αἰώνιο σύμβολο, Ἑλλάδας καὶ θρησκείας,

πάντα θὰ σὲ προσέχουμε, γιὰ νὰ 'χουμε εὐλογία.

Ελιά

  ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΟΛΕΜΗΣ

 

 

Ευλογημένο να ‘ναι ελιά το χώμα που σε τρέφει

κι ευλογημένος ο καρπός που πίνεις απ’ τα νέφη

κι ευλογημένος τρεις φορές Αυτός που σ’ έχει στείλει

για το λυχνάρι του φτωχού, για τ’ άγιου το καντήλι.

 

=======

Πατρίδα τα λιοτρίβια σου

δουλεύουν νύχτα μέρα

με του λαδιού τη μυρωδιά

γεμίζουν τον αέρα.

Κι είν’ οι ελιές, Πατρίδα μου

ακούραστες γριούλες

Με τον καρπό τους τρέφουνε

παιδάκια και μανούλες.

Κι είν’ οι ελιές, Πατρίδα μου

Δέντρα ευλογημένα

που στέκονται στον άνεμο

με τα κλαδιά απλωμένα.

 

 

 

 

============

Γλυκόφυλλη  η ελιά τον ίσκιο διπλώνει

το φουντωμένο κλήμα πού και πού

το ψηλαφούν οι χαμηλοί της κλώνοι

γερμένοι από το βάρος του καρπού.

Αντίκρυ, σκοτεινό το ερημοκλήσι,

με πόθο και μ’ αγάπη τη θεωρεί

γιατί το καντηλάκι που ‘χει σβήσει

το φως απ’ τον καρπό της λαχταρεί.

[Ποιος θα σταθεί στον ίσκιο της ελιάς, ]

 Γιάννης Ρίτσος

Ποιος θα σταθεί
στον ίσκιο της ελιάς,
παρέα με το τζιτζίκι
μη σωπάσει το τζιτζίκι,
τώρα που ο ασβέστης
του μεσημεριού
βάφει τη μάντρα
ολόγυρα του ορίζοντα
σβήνοντας τα μεγάλα
αντρίκια ονόματά τους;

[Ετούτου το τοπίο είναι σκληρό]

 Γιάννης Ρίτσος

Ετούτου το τοπίο είναι σκληρό
σαν τη σιωπή,
σφίγγει στον κόρφο του
τα πυρωμένα του λιθάρια,
σφίγγει στο φως
τις ορφανές ελιές του
και τ’ αμπέλια του,
σφίγγει τα δόντια

Ο∆ΥΣΣΕΙΑ

                                                             Νίκος Καζαντζάκης, «Οδύσσεια» Δ’ 187-191

Ευτυχές φέτος κλίβαζαν οι ελιές χοντρό
Καρπό γεμάτες
Κι ο νοικοκύρης κοκορεύεται, χύνουν
Οι ελιές στο νου του,
Τα πλήθια ενός του τρίζουν λιοτριβειά,
Τα στάματα τρουλιάζουν,
Κυλάει στις σκάφες το αγουρόλαδο
Κι ο λιόζουμος αχνίζει
Και τα βαθιά λαδογναλακοπούν
Αραδιαστά πιθάρια

Η ΕΛΙΑ

 Κωστής Παλαμάς

Είμαι του ήλιου η θυγατέρα
Η πιο απ’όλες χαϊδευτή,
Χρόνια η αγάπη του πατέρα
Σ’αυτόν τον κόσμο με κρατεί.
 Όσο να γύρω νεκρωμένη
Αυτόν το μάτι μου ζητεί.
Ειμ’ η ελιά η τιμημένη.

Όπου κι αν λάχω κατοικία
Δε μ’ απολείπουν οι καρποί,
ως τα βαθειά μου γηρατεία
Δε βρίσκω στη δουλειά ντροπή..
Μ’έχει ο Θεός ευλογημένη
Κι είμαι γεμάτη προκοπή.
Ειμ’ η ελιά η τιμημένη.

Φρίκη ερημιά νερό σκοτάδι
Τη γη εθάψαν μια φορά
Εμε, ζωής φέρνει σημάδι
Στο Νώε η περιστερά.
Όλης της γης ειχα γραμμένη
Την ομορφάδα, τη χαρά.
Ειμ’ η ελιά η τιμημένη.

Εδώ στον ίσκιο μου αποκάτου
Ηρθ’ ο Χριστός ν’ αναπαυθεί
Κι ακούστήκ’ η γλυκιά λαλιά του
Λίγο προτού να σταυρωθεί.
Το δάκρυ του δροσιά αγιασμένη
Έχει στη ρίζα μου χυθεί.
Ειμ’ η ελιά η τιμημένη.

Και φως πραότατο χαρίζω
Εγώ στην άγρια τη νυχτιά
Τον πλούτο πια δε τον φωτίζω
Συ μ’ευλογείς φτωχολογιά.
Κι αν απ’ τον άνθρωπο διωγμένη
Φέγγω μπροστά στην Παναγιά.
Ειμ’ η ελιά η τιμημένη.

Ἡ Ἐλιά

Λορέντζος Μαβίλης

Στὴν κουφάλα σου ἐφώλιασε μελίσσι,
γέρικη ἐλιά, ποὺ γέρνεις μὲ τὴ λίγη
πρασινάδα ποὺ ἀκόμα σὲ τυλίγει
σὰ νἄθελε νὰ σὲ νεκροστολίσει.

Καὶ τὸ κάθε πουλάκι στὸ μεθύσι
τῆς ἀγάπης πιπίζοντας ἀνοίγει
στὸ κλαρί σου ἐρωτάρικο κυνήγι,
στὸ κλαρί σου ποὺ δὲ θὰ ξανανθίσει.

Ὢ πόσο στὴ θανὴ θὰ σὲ γλυκάνουν,
μὲ τὴ μαγευτικὴ βοὴ ποὺ κάνουν,
ὁλοζώντανης νιότης ὀμορφάδες

ποὺ σὰ θύμησες μέσα σου πληθαίνουν·
ὢ νὰ μποροῦσαν ἔτσι νὰ πεθαίνουν
καὶ ἄλλες ψυχὲς τῆς ψυχῆς σου ἀδερφάδες.