"Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου" Ποιητική Συλλογή του Δημήτρη Αγγελή. Τιμήθηκε με το Κρατικό βραβείο Ποίησης* το 2016.

Μικρά ανάκατα αποσπάσματα

"Αρχή της νέας μέρας, δίκρανα αιχμηρά
τα δύο πρώτα κοντάρια του ήλιου.
Άνοιξε το τετράδιό σου, ποιητή -γράψε
πόσο απαλά ανασαίνουν ακόμα
τα θυμωμένα συνήθως μαλλιά της Μαρίας.
Πρόσεξε τους νέους λογχοφόρους, μετανάστη -σε κάποια
λασπωμένη γωνιά 
έχεις αδέλφια.
Γρατζούνισε τον τοίχο με τα βρύα, αγουροξυπνημένο παιδί 
-ζήσε τον Κήπο σου.
Γιατί κάθε πρωί έχει το παιδί του, τον ποιητή και τον μετανάστη του. 
Και κάθε βράδυ τον αναπόφευκτο τοίχο του, το πικρό του βιβλίο, τον 
βάναυσο οπλονόμο του.
Κι όπως ντύνεσαι τώρα την ομορφιά σου για να καλπάσεις
Εγώ παράμερα στέκομαι και σε θαυμάζω
σαν άλογο
της πιο
δικιάς μου


***

Υπάρχουν χρήματα πρίγκιπα, όσα χρειάζεσαι
Αν κυβερνάς δουλοπάροικους στ' αδαμαντωρυχεία της Ανατολικής
     Σιβηρίας
Αν υπακούοντας τον στρατολόγο του ολλανδικού πεζικού ναυαγήσεις
     μιαν άναστρη νύχτα στην Μπατάβια
και υιοθετώντας το πλαστό όνομα Έντουιν Χολμς αλλάξεις την τύχη σου
Αν προσληφθείς σφενδονιστής ή αναλάβεις τον εμπορευματικό σταθμό
      του Χαράρ
Αν κυνηγάς ρινόκερους στην Κένυα, αν γίνεις ο ίδιος ρινόκερος
Θα βρεθούν χρήματα κι έργα θαυμαστά θα σου αποδοθούν μετά θάνατον
Και θα λένε πώς τη θέωση γύρευες κάτω απ' τις γέφυρες σ' έρωτες
     εξευτελιστικούς
Και θα λένε.
Υπάρχουν χρήματα πρίγκιπα, αθώοι δεν υπάρχουν.
Και ποιητές που μετράνε τα ένσημα για να βγούνε στη σύνταξη.

***

Και χθες στον ύπνο μου μιλούσα μ’ ένα δέντρο
Και χθες στον ύπνο μου έπλενα δυο λασπωμένα περιστέρια 
Τα μάτια μου απειλώντας πάλι να ραμφίσουν.

***

Γράψε, πάχνη του πρωινού, καθώς αποσύρεσαι, τους σημερινούς 
μελλοθάνατους 
κι ανάμεσά τους να προσθέσεις και αυτόν τον καπνό θυσίας που αναθρώσκει
μπροστά μου 
είναι απ’ τους στίχους που δεν έγραψα και ναυάγησαν πρόωρα μες στον
καφέ μου 
είναι απ’ τους στίχους που δεν θέλησες ούτε σήμερα να διαβάσεις μαζί μου,
Μαρία. 

***

Να γράψω ένα ποίημα για τη σιωπηλή Κυριακή που να λέει τους λύκους λύκους και τους φονιάδες φονιάδες
Να βγω στον ακάλυπτο και να φωνάξω όχι σαν κάτι να με πνίγει
Να διαβάσω Γιόζεφ Ροτ, να ξαναθυμηθώ τον μεσοπόλεμο του Λεοντάρη
Να χορέψω με το Riders on the storm στο πικάπ σα να επίκειται πάλι το τέλος
Να είσαι εσύ το τέλος μου, να είμαι ο δικός σου μεσοπόλεμος
Να βγω απ’ το σπίτι, να βγω επιτέλους από τον εαυτό μου
Ν’ αγοράσω εφημερίδα, να δω τους συνταξιούχους που παίζουν σκάκι στα παγκάκια της προκυμαίας
Να φανταστώ έναν βυζαντινό άγγελο να κατεβαίνει στα νερά ψιθυρίζοντας ακατάληπτες λέξεις
Να περάσω απ’ το καφενείο που συζητάνε πολιτική και ποδόσφαιρο
Να τηλεφωνήσω στον ηλεκτρολόγο
Να τηλεφωνήσω στον Χωρομέτρη
Να ζητήσω ζάχαρη απ’ τον γείτονα
Να μην είναι σιωπηλή η Κυριακή, να μη γράφω ποιήματα.

***

Πιο ηττημένος κι από έναν Αύγουστο που φεύγει
γύριζα τα πανηγύρια στα χωριά και μπόλιαζα το στήθος μου
τραγούδια ραγισμένα.

Κι ήτανε η πλατεία του χωριού αρχαίου θεάτρου κοίλο.
Έσταζε αίμα το μαντήλι μου κι οι ταύροι με μουγκρίζαν
που χτύπησα την πόρτα σου και πάλι δεν σε βρήκα
μόνο συρτάρια ανοιχτά και έπιπλα σπασμένα

παλιές εφημερίδες έσερνε ο βοριάς στο χωματόδρομο
τα γράμματά σου

άδεια επιστρέφανε τα κάρα

κυπαρισσόμηλα έφερναν
για χαιρετίσματά σου.

*Εξ  ημισείας με την Σοφία Κολοτούρου για το έργο της με τίτλο «Η τρίτη γενιά», Εκδόσεις Τυπωθήτω.

ΚΑΤΑΦΡΟΝΗΣΗ, 1949 / Αγγελής Δημήτρης

Έριξες στάχτη στο κρεβάτι σου επάνω και κράτησες
Ένα μικρό δωμάτιο μέσα στους κέδρους της βροντής για
να έρθω
Φορώντας μόνο τις αιχμηρές αρετές μου μια νύχτα
Που θα γαβγίζουν τα σκυλιά κι ίσως βρέχει
Κι όλο λες «θα έρθει» και δεν έρχομαι και περιμένεις
Κρατώντας τη μορφή μου ζωντανή επάνω στα πράγματα
Μέχρι που κι εκείνα κουράζονται από την τόση αναμονή
και σ’ αφήνουν
Χτυπώντας με βρόντο την πόρτα ξοπίσω τους –ποτέ πια!

Κι εσύ θυμωμένη αγάπη που δόθηκες σε σκηνοθεσίες θανάτου
Σε ανυπέρβλητες ενοχές, στα μαυρισμένα δάχτυλα των
εφημερίδων που για χάρη μου ξεφυλλίζεις
Τώρα λες να ξεπλύνεις τα χέρια σου, επιτέλους να με ξεχάσεις
Όμως αναβάλλεις
Κι όλο λέω «θα έρθω» και δεν έρχομαι –εσύ περιμένεις
Μερόνυχτα καθισμένη μπροστά στο παράθυρο μ’ αγωνία
προσεύχεσαι
Για εκείνα που δεν με λυπούνται και βάναυσα με μαστιγώνουν
το βράδυ και γράφεις
«Δεν σε θυμάται κανείς εδώ κάτω»
Πως δεν αντέχεις πια, πως σε πήραν τα χρόνια
Και στάζει απέραντο και πυκνότατο δάσος η μοναξιά
Νύχτα και μοναξιά, τιμωρία μου
Και δεν υπάρχει καιρός να σου εξηγώ, μήτε καιρός
Ν’ απαντάω σε γράμματα.

Δημήτρης Αγγελής (μικρό βιογραφικό)

Ο Δημήτρης Αγγελής γεννήθηκε στην Αθήνα το 1973. Είναι ποιητής και δοκιμιογράφος, διδάκτωρ φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, διευθυντής του περιοδικού "Φρέαρ" και συνδιευθυντής της ετήσιας έκδοσης "Ανθίβολα". 
Έχει τιμηθεί με βραβείο μετάφρασης του Ιδρύματος Corda, με το Βραβείο Λάμπρου Πορφύρα της Ακαδημίας Αθηνών για την ποιητική συλλογή "Επέτειος" (το 2009), και με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για την ποιητική συλλογή "Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου" (το 2016, από κοινού με το βιβλίο "Η τρίτη γενιά" της Σοφίας Κολοτούρου). 

Ποίηση

1. (2015) Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου (ποίηση), εκδ. Πόλις
2. (2011) Επαληθεύοντας τη νύχτα (ποίηση), εκδ. Ευθύνη
3. (2008) Επέτειος (ποίηση), Εκδόσεις των Φίλων
4. (2003) Μυθικά νερά (ποίηση), Εκδόσεις των Φίλων
5. (2000) Ένας ακόμη θάνατος (ποίηση), Εκδόσεις των Φίλων
6. (1998) Φιλομήλα (ποίηση), εκδ. Ευθύνη

Μελέτες

1. (2007) Στις πηγές της βυζαντινής φιλοσοφίας. Η έννοια της φιλοσοφίας στους Έλληνες Απολογητές (μελέτη), Εκδόσεις των Φίλων
2. (2005) Ιδεολογικά ρεύματα της ύστερης αρχαιότητας (μελέτη), Εκδόσεις των Φίλων
3. (2004) Αισθητική βυζαντινή: Η έννοια του κάλλους στον Μέγα Βασίλειο (μελέτη), Εκδόσεις των Φίλων

Διήγημα

1. (2002) Τελευταίο καλοκαίρι (διηγήματα), εκδ. Ευθύνη

Δοκίμα

1. (1998) Για τη συγγραφή (δοκίμιο), εκδ. Ευθύνη

Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου : Ποιητική Συλλογή του Δημήτρη Αγγελή εκδοθείσα το 2015

Γράψε, πάχνη του πρωινού, καθώς αποσύρεσαι, τους σημερινούς 
μελλοθάνατους 
κι ανάμεσά τους να προσθέσεις και αυτόν τον καπνό θυσίας που αναθρώσκει
μπροστά μου 
είναι απ’ τους στίχους που δεν έγραψα και ναυάγησαν πρόωρα μες στον
καφέ μου 
είναι απ’ τους στίχους που δεν θέλησες ούτε σήμερα να διαβάσεις μαζί μου,
Μαρία.
...

μένει στην οδό Σωφρονίου αριθμ. 24, σε μια εγκαταλειμμένη γκρι
μονοκατοικία με τον κήπο γεμάτο σκουπίδια, κάθεται μονίμως σε μια
κόκκινη πολυθρόνα κάτω απ’ τον ίσκιο μιας μουριάς, «μητέρα, είναι ώρα
για το απογευματινό τσάι» φωνάζει πού και πού γελώντας,
κόσμος περνάει απ’ έξω παρέες παρέες ανυποψίαστος, ο Παβέζε με
τον Μοράβια, ο Χουάν Ρούλφο με τον Κορτάσαρ και τα παιδιά που 
κλωτσάνε μια μπάλα, ο επαναλαμβανόμενος παφλασμός μιας
πραγματικότητας που βουλιάζει στη λογοτεχνία ή στο μυστήριο.

Ένας με άδειο παλτό και εφημερίδα του 1910.

...

Και χθες στον ύπνο μου μιλούσα μ’ ένα δέντρο
Και χθες στον ύπνο μου έπλενα δυο λασπωμένα περιστέρια 
Τα μάτια μου απειλώντας πάλι να ραμφίσουν.


...

Οι μόνες υποσχέσεις της δημοκρατίας είναι οι τράπεζες.
Οι μόνες αποφάσεις της κυβέρνησης είναι για όπλα.
Κι εσύ έρχεσαι το λάθος Σάββατο να με βρεις
κρατώντας ρούβλια για να πληρώσεις τα ποτά μας
κι απαγγέλλοντας στίχους του Μαγιακόφσκι.

Απόψε, η παραμονή της πρωτοχρονιάς μαζί σου
δεν είναι γιορτή στη μεγάλη πλατεία. Είναι
οι τράπεζες που μας πνίγουν κι ένα σώμα-οδόφραγμα.
Είναι το μουχλιασμένο ψωμί της Αχμάτοβα.
Είναι κείνο το λευκό ελάφι που δακρύζει
πάνω στο κρεβάτι μου.

...

«Βρες έναν τρόπο να κρατήσει κι άλλο η νύχτα»
το ’δες γραμμένο στης Ομόνοιας έναν τοίχο
περαστική γυναίκα σου άναψε το στίχο
και βλέποντας μες στην παλάμη ζάρια σου ’πε «ρίχτ’ τα».

«Ρίξε ζαριά στο άπειρο ένα ποίημα»
είπε διαβάζοντας τη μοίρα σου στο χέρι
μα εσύ ’σαι μόνο ένας πίθηκος που ξέρει
να γράφει· να προκαλεί με μιαν αδέξια ρίμα

το σινάφι· της άθλιας κλίκας σου τη μήνιν.
Πολλά υποσχόμενη η νύχτα σου ακόμη· γι’ αυτό, ας μείνει.

Ο μοναχικός ταξιδιώτης της νύχτας / Αγγελής Δημήτρης

Ι.

Και νά ’ναι ώρα θεριεμένης μοναξιάς, ν’ αντιπαλεύεις
………μόνιμο σκοτάδι.
Στα δάση· με τις αρκούδες συντροφιά· βράδυ βροχής
………που ακούς φωνές απ’ το πηγάδι.
Κι αν είχες πίστη άλλοτε που έσερνε βουνά,
τώρα κανείς και τίποτα κοντά σου. Απ’ τη φωλιά σου
………αγναντεύεις χαμηλά
τα αναμμένα φώτα. Ότι σε κύκλωσαν
ωσεί κύνες πολλοί.
Κι η επαρχία σου τρυφερό κορμί
με νόημα φονικού.


ΙΙ.

Τη μέρα που σ’ αρνήθηκαν τον γυρισμό στην πόλη
και βρέθηκες το δειλινό σ’ απόγκρεμο γιαλό
αγρίμι, σύσκοτο θεριό στων Ελαιών το δάσος
να λές δικές σου προσευχές κοιτώντας τα βουνά
νοσταλγώντας με πάθος τα βουνά, τα δύσβατα ρουμάνια
εσύ ο ληστής, ο τετρωμένος αγάπης.

Eπεισόδιο / Αγγελής Δημήτρης

Μαύρα μεσάνυχτα. Ν’ ακούς κλαρίνα στην πλατεία
όπου σε φτύναν δίχως έλεος το πρωί. Κι από τα κοντινά
………………σφαγεία
να σε τυλίγει αρνίσια τσίκνα φορεσιά. Σ’ έχουν στολίσει
με μια γαϊδουροκεφαλή. Κρατάς ραβδί. “Ο βασιλιάς των
……………...ορέων”. Απ’ το μεθύσι

πέφτεις καταγής. Στρίβεις τσιγάρο, σταματάς. Δεν έχεις
…………….σάλιο. “Γιατί σε μένα”, λες
και “πως σε δέσαν”. Αποκριές θα είναι, Θεσσαλία. Από
………………τα χθες
η κεφαλή σου αλατισμένη στο ντορβά. Πάει με το ΚΤΕΛ
………………για την Αθήνα.
Κι εσύ μες στις λαδόκολλες πεσμένος· απ’ όλους ξένος·
………………ν’ ακούς κλαρίνα.